Home ศัพย์แพทย์แผนจีน

Who's Online

เรามี 5 บุคคลทั่วไป ออนไลน์

Visitors Counter Revised by M.Majunke

65575
TodayToday63
YesterdayYesterday358
This WeekThis Week421
This MonthThis Month1900
All DaysAll Days65575

Designed by:
ศัพย์แพทย์แผนจีน
วันอังคารที่ 09 กุมภาพันธ์ 2010 เวลา 14:30 น.

基本属性与物质

Basic Categories and Entities

 

 

阴阳

yīn yáng

 

Five phases

yīn

ยิน

Yin

yáng

หยาง

Yang

 

 

五行

wǔ xíng

 

Five phases

ไม้

Wood

huǒ

ไฟ

Fire

ดิน

Earth

jīn

โลหะ

Metal

shuǐ

น้ำ

Water

 

 

脏腑

zàng fǔ

 

Bowels & Viscera

 

gān

ตับ

Liver

 

xīn

หัวใจ

Heart

 

ม้าม

Spleen

 

fèi

ปอด

Lung

 

shèn

ไต

Kidney

 

心包

xīn bāo

เยื่อหุ้มหัวใจ

Pericardium

 

dǎn

ถุงน้ำดี

Gallbladder

 

cháng

ลำไส้

Intestine

 

(胃) 脘

(wèi)  wǎn

แนวกระเพาะ(อาหาร)

Stomach

 

膀胱

páng  guāng

กระเพาะปัสสาวะ

Bladder

 

jiāo

เผาผลาญ

Burner

 

nǎo

สมอง

Brain

 

suǐ

ไข

Marrow

 

子宫

zǐ gōng

มดลูก

Uterus

 

 

 

组织

zǔ zhī

 

Tissues

 

mài

เอ็น

Sinew

 

jīn

หลอดเลือด

Vessel

 

ròu

กล้ามเนื้อ

Flesh

 

皮毛

pí máo

ผิวหนัง-ขน

Skin and [body] hair

 

กระดูก

Bone

 

 

 

人体部位

rén tǐ bù wèi

 

Body Parts

目 (眼)

ตา

Eye

shé

ลิ้น

Tongue

kǒu

ปาก

Mouth

จมูก

Nose

ěr

หู

Ear

chún

ริมฝีปาก

Lips

yān

ลำคอ

Pharynx,throat*

hóu

คอหอย

Larynx,throat*

tou

ศีรษะ

Head

diān

กระหม่อม

Vertex

é

หน้าผาก

Forehead

xìn

ช่องกระหม่อม

Fontanels

quán

โหนกแก้ม

Cheek* (bone region)

jiá

แก้ม

Cheek*

jǐng

คอ

Neck

xiàng

ก้านคอ

Nape

jiān

ไหล่

Shoulder

bèi

หลัง

Back

yāo

เอว

Lumbus

xiōng

อก

Chest

นม

Breast

xié

ชายโครง

Rib-side

ท้อง

Abdomen

shǒu

มือ

Hand,arm

zhǒu

ศอก

Elbow

wàn

ข้อมือ

Wrist

zhǐ

นิ้วมือ

Finger

เท้า

Foot, leg

ขาอ่อน

Thigh

เข่า

Knee

guo

แอ่งเข่า

Back of the knee

huái

ตาตุ่ม

Ankle

zhǐ

นิ้วเท้า

Toe

tāi

ทารกในครรภ์

Fetus

shàng

บน

Upper body

zhōng

กลาง

Center

xià

ล่าง

Lower body

nèi

ใน

Inner body, internal

wài

นอก

Outer body, external

 

 

经络

jīng luò

 

Channels & network vessel network vessels

tài

ไท่

greater

shǎo

เส้า

lesser

míng

หมิง

brightness

jué

เจ๋ว์

reverting

ตู

governing

rèn

เริ่น

controlling (conception)

chōng

ชง

thoroughfare (penetrating)

dài

ไต้

girdling

qiāo

เชี่ยว

springing

wéi

เหวย

linking

jīng

เส้นจิง

channel

luò

เส้นลั่ว

network [vessel]

bié

เส้นแยก

divergence

sūn

เส้นฝอย

grandchild

เส้นผิว

superficial

xué

จุด

point, hole

输,俞,腧

shū

จุดซู

transport (point)

kāi

เปิด

opening

shū

แกน

pivot

ปิด

closing

 

 

Examples

 

 

 

阳明

yáng míng

หยางหมิง

yang brightness

太阴

tài yīn

ไท่ยิน

greater yin

少阴

shǎo yīn

เส้ายิน

lesser yin

厥阴

jué yīn

เจ๋วยิน

reverting yin

阴。脉

yīn 。mài

ยินเชี่ยวม่าย

yin springing vessel

背输穴

bèi shū xué

จุดเป้ยซู

back transport points

五输穴

wǔ shū xué

จุดอู่ซู

five transport points

孙络

sūn luò

เส้นซุนลั่ว

grandchild network vessels

 

 

基本 " 元素 "

jī běn  " yuán sù  "

 

Basic "Elements"

 

ชี่

qi

 

xiě

เลือด

blood

 

津. 液

jīn . yè

น้ำและของเหลว

liquid and humor (fluids)

 

jīng

จิง(สารชีวิต)

essence

 

shén

จิต

spirit

 

 

 

五液

wǔ yè

ของเหลวทั้งห้า

Five humors

Five humors

lèi

น้ำตา

Tears

tears

hàn

เหงื่อ

Sweat

sweat

xián

น้ำลายไหล

Drool

drool

น้ำมูก

Snivel

snivel

tuò

น้ำลาย

Spittle

spittle

 

 

七情

qī qíng

อารมณ์ทั้งเจ็ด

Seven affects

โกรธ

anger

ดีใจ

joy

yōu

กังวล

anxiety

คิดมาก (วิตก)

thought

bēi

โศรกเศร้า

sorrow

kǒng

กลัว

fear

jīng

ตกใจ

fright

 

 

气味

qì wèi

อากาศและรส

Flavors

hán

หนาว

cold

ร้อน

hot

wēn

อุ่น

warm

liáng

เย็น

cool

suān

เปรี้ยว

sour

ขม

bitter

gān

หวาน

sweet

xīn

เผ็ด

acrid

xián

เค็ม

salty

( 芳 ) 香

( fāng  ) xiāng

หอม

aromatic

dàn

จืด

bland

 

病邪

bìng xié

โรคภัย

Disease evil

fēng

ลม

wind

hán

หนาว

cold

shǔ

ร้อนอ้าว

summerheat

湿

shī

ชื้น

dampness

zào

แห้ง

dryness

huǒ

ไฟ

Fire

wēn

ความอุ่น

Warmth

tán

เสมหะ

Phlegm

yǐn

น้ำเสมหะ

Rheum

chóng

หนอนพยาธิ

Worms

สารพิษ

Toxin

瘀血瘀

yū xiě yū

เลือดคั่ง

Static blood (stasis)

 

 

Examples:

 

 

 

风寒

fēng hán

ลมหนาว

Wind-cold

暑湿

shǔ shī

ร้อนอ้าว-ชื้น

Summerheat-damp

温燥

wēn zào

อุ่น แห้ง

Warm dryness

痰饮

tán yǐn

น้ำ-เสมหะ (เสลด-เสมหะ)

Phlegm-rheum

 

 

本质形容词

běn zhì xíng róng cí

 

Attributes

zhèng

ดี, ถูกต้อง

Right

zhēn

แท้

True

yuán

ปฐมภูมิ

Origin (al)

yuán

ดั้งเดิม

Source*

yuán

แหล่งที่มา

Source*

běn

มูลฐาน, ตัวตน

Root*

gēn

รากฐาน

Root*

อู่

House

mìng

ชีวิต

Life

jūn

เจ้า

Sovereign

xiāng

ผู้ช่วย (ขุนนาง)

Minister (ial)

zōng

บรรพบุรุษ

Ancestor

huá

สดชื่น

Bloom

chōng

อุดมสมบูรณ์

Fullness*

 

 

Examples:

 

 

 

正气

zhèng qì

ชี่ที่ดี

Right qi

真元

zhēn yuán

ชี่แท้

True origin

腰为肾之府

yāo wèi shèn zhī fǔ

เอวเป็นอู่ของไต

The lumbus is the house of the kidney

命门

mìng mén

ประตูชีวิต

Life gat

宗筋

zōng jīn

 

Ancestral sinew

肺为水之上源

fèi wèi shuǐ zhī shàng yuán

ปอด เป็นแหล่งด้านบนของน้ำ

The lung is the upper source of water

後天之本

hòu tiān zhī běn

ภูมิชีวิตหลังกำเนิด

The root of later heaven (acquired con-stition)

肾为气之根

shèn wèi qì zhī gēn

ไตเป็นรากฐานแห่งชี่

The kidney is the root of qi

 

 

功能

gōng néng

 

Functions

shēng

สร้าง, เกิด, เกื้อกูล

engender

ข่ม

restrain

chéng

ข่มเกิน

overwhelm

ข่มกลับ

rebel

zhǔ

ควบคุม

govern

cáng

เก็บ

store

huà

เปลี่ยน

transform

yùn

ลำเลียง

move

tǒng

บริหารควบคุม

manage, control

shàng

ขึ้น

ascend

xià

ลง

descend

shēng

ขึ้นบน

upbear, bear upward

jiàng

ลงล่าง

downbear, bear downward

แผ่

effuse

开窍

kāi qiào

เปิดช่อง

open

肃降

sù jiàng

ฟอกลง

depurative downbearing

蔬泄

shū xiè

ขับระบาย

free coursing

受纳

shòu nà

เก็บรับ

intake

 

 

Examples:

 

 

 

土生金

tǔ shēng jīn

ธาตุดินสร้างธาตุโลหะ

earth engenders metal

木克土

mù kè tǔ

ธาตุไม้ข่มธาตุดิน

wood restrains earth

心藏神

xīn cáng shén

หัวใจเก็บจิต

the heart stores the spirit

脾主运化水谷之精微

pí zhǔ yùn huà shuǐ gǔ zhī jīng wēi

ม้ามควบคุมการเปลี่ยนและลำเลียงน้ำและสารอาหาร

the spleen governs movement and transformation of the essence of grain and water

脾统血

pí tǒng xiě

ม้ามบริหารควบคุมเลือด

the spleen controls the blood

肺主肃降

fèi zhǔ sù jiàng

ปอดควบคุมการฟอกลง

the lung governs depurative downbearing

肝主疏泄

gān zhǔ shū xiè

ตับควบคุมการขับระบาย

the liver governs free coursing

肝开窍于目

gān kāi qiào yú mù

ตับเปิดช่องออกที่ตา

the liver opens into the eyes

胃主受纳

wèi zhǔ shòu nà

กระเพาะควบคุมการเก็บรับ

the stomach governs intake

肾主骨生髓

shèn zhǔ gǔ shēng suǐ

ไตควบคุมกระดูกสร้างไข

the kidney governs the bone and engenders the marrow

 

 

诊断用字 Diagnostics

 

Color

qīng

เขียว (คล้ำ)

green-blue

赤、红

chì 、hóng

แดง

red

huáng

เหลือง

yellow

bái

ขาว

white

hēi

ดำ

black

cāng

ซีด (หน้า)

somber

 

huang

เป็นเงามัน

bright

dàn

ซีด (ลิ้น)

pale

wěi

ผอม, ลีบ

withered

 

 

举例Examples:

面色。白

miàn sè 。bái

สีหน้ามันขาว

bright white facial complexion

面色萎黄

miàn sè wěi huáng

สีหน้าซีดเหลือง

withered yellow complexion

面色红赤

miàn sè hóng chì

สีหน้าแดงก่ำ

red facial complexion

 

 

呼吸、气、息

hū xī 、qì 、xī

 

Breathing

chuǎn

หอบ

panting

เร็ว

rapid*

ถี่

hasty

หยาบ

rough*

duǎn

สั้น

shotness

 

 

举例Examples:

 

 

 

气粗

qì cū

เสียงหายใจหยาบ

rough breathing

气急

qì jí

หายใจเร็ว(ถี่)

rapid breathing

气短

qì duǎn

หายใจสั้น

shortness of breath

虚喘

xū chuǎn

หอบแบบพร่อง

vacuity panting

 

 

舌质

shé zhì

 

tongue body

胖(大)

pàng (dà )

อวบ

enlarged

瘦(瘪)

shòu (biě )

ซูบ

thin

nèn

นิ่ม

soft-tender

liè

แตก

fissured

光(滑)

guāng (huá )

เกลี้ยง

bare (and smooth)

juǎn

ม้วน

shrunken

wāi

เอียง

deviated

dàn

ซีด

pale

hóng

แดง

red

jiàng

แดงเลือดนก

crimson

青紫

qīng zǐ

เขียวคล้ำ

green-blue or purple

bān

จ้ำ

macules

diǎn

จุด

speckles

 

 

舌苔

shé tāi

 

tongue fur

rùn

ชุ่ม

moist

zào

แห้ง

dry

cāo

หยาบ

rough*

hòu

หนา

thick

báo

บาง

thin

jìng

สะอาด

clean

เหนียว

slimy

gòu

เขรอะ

grimy

ลอก

peeling

jìng

ผิวเหมือนกระจก

mirror

( 芒 ) 刺

(máng ) cì

ตุ่มหนาม

prickles

 

 

大便

dà biàn

 

Stool

táng

เละ(คล้ายเลน)

sloppy

báo

เหลว

thin

鸭溏

yā táng

เละเหมือนมูลเป็ด

duck's slop

xiè

ท้องเสีย, ท้องร่วง

diarrhea*

xiè

ท้องเสีย, ท้องร่วง

diarrhea*

sūn

กากอาหาร

swill

dòng

(ถ่าย) เป็นน้ำพุ่ง

throughflux

ผูก

constipation

qián

แห้ง

dry

jié

แข็ง

bound

huì

เหม็นเน่า

foul

 

 

Examples :

 

 

 

大便溏薄

dà biàn táng báo

อุจจาระเหลวเละ

thin sloppy stool

泄泻

xiè xiè

ท้องเสีย

Diarrhea

飧泄

sūn xiè

ถ่ายเป็นอาหารไม่ย่อย(กากอาหาร)

swill diarrhea

洞泄

dòng xiè

ถ่ายเป็นน้ำพุ่ง

thoughflux diarrhea

大便乾结

dà biàn qián jié

อุจจาระแห้งเป็นก้อน

dry bound stool

 

 

小便

xiǎo biàn

 

Urine

 

小便,尿,溺

xiǎo biàn ,niào ,nì

ปัสสาวะ

urine, urination, voiding

 

cháng

ยาว

long

 

duǎn

สั้น

short

 

duō

มาก

copious

 

shǎo

น้อย

scant

 

qīng

ใส

clear

 

zhuó

ขุ่น

turbid

 

ขัด

rough, inhibited

 

不利

bú lì

ไม่คล่อง

inhibited

 

不畅

bú chàng

ไม่สะดวก

inhibited

 

lóng

ค่อยๆ หมด

dribbling block

 

ไม่ออก

block

 

lín

ปวดขัด(เวลาเบา)

strangury (lin)

 

 

 

Examples :

 

 

 

小便清长

xiǎo biàn qīng cháng

ปัสสาวะใสยาว

long voidings of clear urine

小便短赤

xiǎo biàn duǎn chì

ปัสสาวะ สั้น-แดง

short voidings of reddish urine

小便不利

xiǎo biàn bú lì

ปัสสาวะไม่คล่อง

inhibited urination

尿浊

niào zhuó

ปัสสาวะขุ่น

urinary turbidity

 

 

脉象

mài xiàng

 

Pulses

ลอย

Floating

chén

จม

deep

chí

ช้า

slow

shuo

เร็ว

rapid*

พร่อง

vacuous

shí

แกร่ง

replete

huá

ลื่น

slippery

ฝืด

rough

xián

ตึง

stringlike

นิ่ม

soggy

hóng

ใหญ่(คลื่นซัด)

surging*

wēi

แผ่ว

faint

เล็ก

fine

Ruò

อ่อน

weak

ใหญ่

large

sàn

แตก

dissipated (or scattered)

jǐn

แน่น

tight

kōu

กลวง

scallion-stalk

หนังกลอง

drumskin

Láo

แข็ง

confined

เร็ว

racing

dòng

กระตุก

stirred

ซ่อน

hidden

huǎn

เนิบ

moderate

เร็วมาก

skipping

dài

หยุดเป็นจังหวะ

regularly interrupted

jié

หยุดไม่เป็นจังหวะ

bound

cháng

ยาว

long

duǎn

สั้น

short

有力

yǒu lì

มีกำลัง

forceful

无力

Wú lì

ไม่มีกำลัง

forceless

 

 

其他

qí tā

 

Other

lěng

เย็น

cold

ร้อน

heat, fever

gān

แห้ง

dry

กระหาย(น้ำ)

Thirst

suān

เปรี้ยว

sour, acid aching

บูด

putrid

tòng

ปวด

pain

ตึง

hypertonicity

เครียด

tension

fán

กลัดกลุ้ม

vexation

zào

กระวนกระวาย

agitation

kuáng

บ้า

mania

ไม่รู้สึก

numbness

ชา

numbness (and tingling)

zhàng

อืด

distention

mǎn

แน่น

fullness*

ก้อนในท้อง

glomus

mèn

อึดอัด

oppression

lóng

ตึง

deafness

máng

บอด

blindness

xuàn

ตาลาย

dizziness* (vision)

yūn

เวียนศีรษะ

dizziness* (head)

huā

ลาย

flowery

hūn

มึน

clouding

ไอ

cough (sonorous)

sòu

ไอมีเสมหะ

cough (productive)

ài

เรอ

belching

e

สะอึก

hiccough

ǒu

คลื่น

retching, vomiting

อาเจียน

vomiting, ejection

หิว

hunger

bǎo

อิ่มตื้อ

bloatedness

è

คลื่นเหียน

nausea

fàn

ลอย

upflow

fǎn

สำรอก

reflux

nu

เลือดกำเดา

spontaneous external bleeding

míng

ลั่น(ร้อง) , อื้อ(หู)

rumbling (intestines), tinnitus

zhòng

หนัก

heavy

kùn

ถ่วงหนัก

cumbersome

wāi

เบี้ยว

deviation*

xié

เอียง

deviation*

 

 

Examples :

 

 

 

制冷

zhì lěng

ขาเย็น

cold limbs

口渴

kǒu kě

กระหายน้ำ

thirst

嗳腐

ài fǔ

เรอเหม็นเปรี้ยว

putrid belching

腰酸

yāo suān

ปวดยอกเอว

aching lumbus

腹满

fù mǎn

แน่นท้อง

abdominal fullness

胸闷

xiōng mèn

อึดอัดหน้าอก

oppression in the chest

心下痞满

xīn xià pǐ mǎn

บวมแน่นท้องส่วนบน

glomus and fullness below the heart

耳聋

ěr lóng

หูตึง

tinnitus

眩晕

xuàn yūn

วิงเวียน

dizziness

头晕目眩

tóu yūn mù xuàn

เวียนศีรษะตาลาย

dizzy head and vision

眼花

yǎn huā

ตาลาย

flowery vision

恶心

ě xin

คลื่นไส้

nausea

呕吐

ǒu tù

อาเจียน

vomiting

泛酸

fàn suān

กรดดันขึ้น

acid upflow

肠鸣

cháng míng

ลำไส้ลั่น

rumbling intestines

耳鸣

ěr míng

หูอื้อ

tinnitus

肢体困倦

zhī tǐ kùn juàn

แขนขาถ่วงหนัก, ไม่มีกำลัง

fatigued cumbersom limbs

口眼。谢

kǒu yǎn 。xiè

ปากเบี้ยวตาเอียง

deviated eyes and mouth

 

 

 

 

 

 

八纲

bā gāng

 

Eight principles

表里

biǎo lǐ

เปี่ยว, หลี่

exterior, interior

寒热

hán rè

หนาว, ร้อน

cold, heat

虚实

xū shí

พร่อง, แกร่งเกิน

vacuity, repletion

阴阳

yīn yáng

ยิน, หยาง

yin, yang

 

Example :

 

 

 

表虚

biǎo xū

เปี่ยวและพร่อง

exterior vacuity

里实

lǐ shí

หลี่และแกร่งเกิน

interior repletion

虚热

xū rè

 

vacuity heat

 

 

Diseases

 

 

 

疾病

jí bìng

 

Disease

bìng

โรคไม่สบาย

disease, illness

โรค

disease

zhèng

อาการ

pathocondition

zhèng

พยาธิ

pattern

ระบาด

epidemic

wēn

โรคห่า

scourge

shā

โรคออกตุ่ม(หัด)

sand (sha)

nüè

มาเลเรีย

malaria

gān

ตาลขโมย

gan

ปวดข้อ

impediment, (bi)

wěi

อ่อนลีบ

wilting (wei)

jìng

หดเกร็ง

tetany

บิด, ท้องเสีย

dysentery

疰 (注)

zhù  (zhù )

 

infixatioh (influx) (zhu)

ก้อนหรือเม็ดนิ่วในร่างกาย

concretion (zheng)

jiǎ

 

conglomeration (jia)

 

accumulation

 

gathering

 

string (xian)

การติดบุหรี่ การติดเหล้า

aggregation (pi)

 

afflux (pi)

yǐng

โรคคอพอก

goiter

luǒ

วัณโรคแบบหนึ่งที่มีลักษณะบวมและสลายตัวของต่อมน้ำเหลืองและอาการอักเสบ ของข้อต่อ

scrofula (small)

 

scrofula (large)

qiú

หวัดมีน้ำมูกไหล

sniveling

zhā

แผลสีแดงที่เกิดที่จมูก นักดื่มเหล้า

drinker's nose

ตาต้อ

screen

zhàng

 

obstruction

chuāng

บาดแผลตามผิวหนัง; แผลเปื่อยตามผิวหนัง

sore

dòu

โรคหัด โรคแผลพุพอง(โดยเฉพาะที่เกิดจากเชื้อไวรัส),โรคซิฟิลิส

pox

jiē

แผลเปื่อยเล็กๆน้อยๆ ฝี,สิว,หัวสิว

boil

lài

 

lai

dīng

ฝีหัวช้าง

clove (ding)

yōng

ฝีร้ายชนิดหนึ่ง, ส่วนมากจะเป็นที่คอและที่หลังปาก ฝีมีมากมายและจะรู้สึกเจ็บปวดเป็นอันมาก

welling abscess (yong)

แผลเนื้อร้ายชนิดหนึ่ง

flat abscess (ju)

yán

 

rock (yan)

liú

เนื้องอก

tumor

 

lichen (xian)

jiè

หิต; ขี้หิต

scab (jie)

 

miliaria

zhì

ริดสีดวง

hemorrhoid

漏 (瘘)

lòu

 

fistula

 

 

Examples :

 

 

 

时疫

shí yì

 

seasonal epidemic

虾蟆瘟

há má wēn

 

toad head scourge

疟疾

nüè jí

 

malaria

疳积

gān jī

 

gan accumulation

。瘕积聚

。jiǎ jī jù

 

concretions, conglomerations, accumulations, and gatherings

瘰疬

luǒ lì

 

scrofula

胸痹

xiōng bì

 

chest impediment (bi)

澼。

pì 。

 

afflux pouch

星翳

xīng yì

 

starry screen

疔疮

dīng chuāng

 

clove sore(ding)

园。

yuán 。

 

coin lichen (xian)

痔漏

zhì lòu

 

hemorrhoids and fistula

痉厥

jìng jué

 

tetanic reversal

 

 

Pathomechisms and disease patterns

有馀

yǒu yú

 

Superabundance

shèng

แรง

exuberance

shí

แกร่ง

repletion

shèng

พิชิต, ชนะ

prevail (intrans.) overcome (trans.)

fàn

โจมตี, คุกคาม

assail

 

assail

shù

ผูกมัด

fetter

kùn

ปิดกั้น

encumber

แฝง

latent, deep-lying

níng

จับแข็ง

congeal

ตั้งเข้าใน

settle

liú

ค้าง

lodged

méng

คลุม

cloud

ปิด

cloud

หลง

confound

rǎo

รบกวน

harass

fàn

น้ำท่วม

flood

zhù

กรอกเข้า

pour

shè

ฉีด

shoot

líng

ระราน

intimidate

yùn

กลั่น

brew

chōng

โหมซัด

surge*

jié

แข็ง(จับตัว)

bind

dòng

เคลื่อนไหวปั่นป่วน

stir

kàng

มากเกินไป

hyperactivity

xíng

ลงโทษ

torment

内陷

nèi xiàn

ทรุดเข้าข้างใน

downward fall

相搏

xiāng bó

ต่อสู้กัน

contend with each other

相煽

xiāng shān

พัดให้กัน

fan each other

太过

tài guò

มากเกิน

excess

 

 

举例 Examples:

 

 

 

阳胜则热

yáng shèng zé rè

เมื่อหยางชนะก็เกิดร้อน

when yang prevails, there is heat

风热犯肺

fēng rè fàn fèi

ลมร้อนคุกคามปอด

wind-heat invading the lung

邪气客于内

xié qì kè yú nèi

ชี่ที่เป็นภัยตั้งมั่นในร่างกาย

evil qi settling in the inner body

温热留恋气分

wēn rè liú liàn qì fēn

อุ่นร้อนค้างอยู่ในภาคส่วนชี่

warm-heat lodged in the qi aspect

痰留胸胁

tán liú xiōng xié

เสมหะค้างที่ปอดและชายโครง

phlegm lodged in the chest and rib-side

风寒束表

fēng hán shù biǎo

ลมหนาวผูกมัดชื้นภายนอก

wind-cold fettering the exterior

脾为湿困

pí wèi shī kùn

ม้ามถูกปิดกั้นโดยชื้น

spleen encumbered by dampness

寒凝肝脉

hán níng gān mài

หนาวจับแข็งในเส้นตับ

cold congealing in the liver vessel

痰迷心窍

tán mí xīn qiào

เสมหะพลัดหลงเข้าหัวใจ

phlegm confounding the orifices of the heart

痰火上扰

tán huǒ shàng rǎo

ไฟจากเสมหะรบกวนขึ้นบน

phlegm-fire harassing the upper body

肾虚水泛

shèn xū shuǐ fàn

ไตพร่องน้ำบ่าท่วม

kidney vacuity water flood

湿热下注大肠

shī rè xià zhù dà cháng

ร้อนชื้นกรอกเข้าในลำไส้ใหญ่

damp-heat pouring down into the large intestine

水气凌心

shuǐ qì líng xīn

น้ำ-ชี่ ระรานหัวใจ

water qi intimidating the heart

湿热蕴结肝胆

shī rè yùn jié gān dǎn

ร้อนชื้นกลั่นจับตัวในตับ ถุงน้ำดี

damp-heat brewing in the liver and gallbladder

肝风内动

gān fēng nèi dòng

ลมของตับปั่นป่วนภายใน

liver wind stirring internally

肝阳上亢

gān yáng shàng kàng

หยางของตับมากเกินขึ้นบน

ascendant (hyperactivity of) liver yang

木火刑金

mù huǒ xíng jīn

ไม้ลงโทษโลหะ

wood fire tormenting metal

脚气冲心

jiǎo qì chōng xīn

ชี่จากเท้าโหมซัดหัวใจ

leg qi surging into the heart

 

 

不足

bù zú

 

Insufficiency

พร่อง

vacuity

shuāi

ทรุด, วาย

debilitation

hào

สึกหรอ

wearing

jié

เหือดแห้ง (หมด)

exhaustion

kuī

สูญเสีย (เสีย)

depletion

láo

รับภาระหนัก (เมื่อยล้า)

taxation

sǔn

เสียหาย (เมื่อยล้า)

detriment

wáng

ทรุด, พังทลาย

collapse

tuō

ละทิ้ง, หนีออก (หลุด)

desertion

huá

ลื่น

efflux

ลอย

floating

jué

หมด

expiry

duó

ปล้น, แย่งชิง

despoliating

qián

แห้ง

dryness

เหือด

desiccation*

แห้งผาก

desiccation*

yuē

อัตคัด, ขาดแคลน

straitened

不振

bú zhèn

อ่อนแอ

devitalization

不固

bù gù

ไม่มั่นคง

insecurity

不及

bù jí

ไม่พอ

dificiency

 

 

举例 Examples:

 

 

 

心气虚

xīn qì xū

ชี่ของหัวใจพร่อง

heart qi vacuity

夺精

duó jīng

แย่งเอาจิง

despoliation of essence

肠液亏耗

cháng yè kuī hào

น้ำในลำไส้สึกหรอ

intestinal humor depletion

上厥下竭

shàng jué xià jié

ข้างบนอ่อน ข้างล่างแห้ง

upper body reversal and lower body exhaustion

亡阴

wáng yīn

ยินพังทลาย

yin collapse

气随血脱

qì suí xiě tuō

ชี่ตามเลือดหนีออก

qi deserting with the blood

久泻滑脱

jiǔ xiè huá tuō

ท้องเสียนาน

enduring diarrhea efflux desertion

阴虚阳浮

yīn xū yáng fú

ยินพร่อง หยางลอย

yin vacuity and floating yang •

心神浮越

xīn shén fú yuè

จิตใจลอยคว้าง

heart spirit floating astray

绝汗

jué hàn

ไม่มีเหงื่อ

expiry sweating

千血

qiān xiě

เลือดแห้ง

dry blood

脾约

pí yuē

ม้ามขาดแคลน

straitened spleen

脾阳不振

pí yáng bú zhèn

หยางของม้ามอ่อนแอ

devitalized spleen yang

表气不固

biǎo qì bù gù

ชี่ที่ผิวไม่มั่นคง

insecurity of exterior qi

肾精不足

shèn jīng bù zú

จิง ของไตไม่พอ

insufficiency of kidney essence

中气下陷

zhōng qì xià xiàn

จงชี่ ทรุดลง

center qi fall

阴寒内盛

yīn hán nèi shèng

ยินและหนาวแรงเกินภายใน

exuberant internal yin cold

 

 

阻滞

zǔ zhì

 

Obstruction

zhì

ค้าง

stagnation

คั่งค้าง, อัดอั้น

depression

yōng

อุดตัน, ปิดกั้น

congestion

ปิด

block

ปิดกั้น

obstruction*

è

ปิดกั้น

obstruction*

sāi

อุดตัน

blockage

สั่งสม

amassment

tíng

ค้าง

collection

สะสม, คั่งค้าง

accumulation

ชุมนุม

gathering

jié

จับ

bind

ทวน

counterflow

jué

ล้ม

reversal

不利

bú lì

ไม่คล่อง

inhibition

 

 

 

举例 Examples:

 

 

 

气滞

qì zhì

ชี่ค้าง

qi stagnation

肝气郁结

gān qì yù jié

ชี่ของตับอัดแน่น

binding depression of liver qi

热邪壑肺

rè xié hè fèi

ภัยร้อนปิดกั้นปอด

heat evil congesting the lung

湿热阻滞脾胃

shī rè zǔ zhì pí wèi

ร้อนชื้นปิดกั้นม้ามกระเพาะ

damp-heat obstructing the spleen

痞塞

pǐ sāi

ก้อนอุดตัน

glomus blockage

伤寒蓄血

shāng hán xù xiě

หนาวทำลายการสั่งสมเลือด

cold damage blood amassment

食积

shí jī

อาหารค้าง

food accumulation

热结

rè jié

ร้อนจับ

heat bind

胃气上逆

wèi qì shàng nì

ชี่ของกระเพาะทวนขึ้นบน

stomach qi ascending counterflow

厥证

jué zhèng

ภาวะ เป็นลมล้มลง

reversal pattern

肺气不利

fèi qì bú lì

ชี่ของปอดไม่คล่อง

inhibited lung qi

 

 

不固

bù gù

 

Insecurity

คล่อง

uninhibited diarrhea

huá

ลื่น

Efflux

xiè

ขับ, ระบาย

Discharge

tuō

หลุด, ละทิ้ง

Desertion

ซึม, เล็ด

emission enuresis

 

 

举例 Examples:

 

 

 

下利清谷

xià lì qīng gǔ

ท้องเสีย (อาหาร)

clear-food diarrhea

气脱

qì tuō

ชี่หนีออก

qi desertion

滑脱

huá tuō

ลื่นหลุด

efflux desertion

滑精

huá jīng

น้ำกามเคลื่อน

seminal emission

遗精

yí jīng

น้ำกามซึม

seminal emission

梦遗

mèng yí

ฝันเปียก

dream emission

遗尿

yí niào

ช้ำรั่ว, ปัสสาวะเล็ด

enuresis

 

 

火、热

huǒ 、rè

 

Fire, Heat

wāng

รุ่งโรจน์

effulgent

shèng

มากเกิน

exuberant

yán

ร้อน

flame

fán

ไหม้

blaze

fén

เผา

deflagrate

zhuó

ลวก, หลอม

scorch

chì

ร้อน, แผดเผา

intense

zhēng

นึ่ง

steam

xūn

อบ

fume

ลอย

float

 

 

举例 Examples:

 

 

 

阴虚火汪

yīn xū huǒwāng

ยินพร่องไฟลุก

effulgent yin vacuity fire

肝火上炎

gān huǒ shàng yán

ไฟของตับร้อนขึ้นบน

liver fire flaming upward

气营两燔

qì yíng liǎng fán

ชี่และหยิงต่างไหม้

qi and construction both ablaze

心火内焚

xīn huǒ nèi fén

ไฟของหัวใจเผาภายใน

heart fire deflagrating internally

 

 

治疗用字Treatment

 

 

 

 

Supplement

ค้ำจุน

support*

yǎng

บำรุงเลี้ยง

nourish

เพาะเลี้ยง

foster

hán

ให้น้ำ

moisten*

rùn

ชุ่มชื้น

moisten*

หล่อเลี้ยง

enrich

zēng

เพิ่ม

increase

shēng

ก่อให้เกิด

engender

huá

หล่อลื่น

lubricate*

róu

นุ่ม

emolliate

เพิ่มพูน

boost

คืน

restore

qiáng

ทำให้เข้มแข็ง, เสริมสร้าง

strengthen*

zhuàng

ปลุกพลัง เสริมสร้าง

invigorate (yang)
strengthen* (sinews)

huí

ดึงกลับ

return

jiàn

เสริม

fortify*

jiàn

เสริม

fortify*

shēng

ดึงขึ้น

upbear

ดึง

raise

ยก

lift

 

 

举例 Examples:

 

 

 

扶正

fú zhèng

ค้ำจุนเจิ้ง

support right

养血

yǎng xiě

บำรุงเลี้ยงเลือด

nourish blood

育阴

yù yīn

เพาะเลี้ยงยิน

foster yin

涵木

hán mù

ให้น้ำแก่ไม้

moisten wood

生津

shēng jīn

สร้าง "จิน"

engender liquid

增液

zēng yè

เพิ่ม "เย่"

increase humor

润肺

rùn fèi

ชุ่มชื้นปอด

moisten the lung

润肠

rùn cháng

ชุ่มชื้นลำไส้

moisten the intestine

益气

yì qì

เพิ่มพูนชี่

boost qi

益阴

yì yīn

เพิ่มพูนยิน

boost yin

强阴

qiáng yīn

เสริมสร้างยิน

strengthen yin

强筋壮骨

qiáng jīn zhuàng gǔ

เสริมสร้าง เอ็น กระดูก

strengthen sinew and bone

壮阳

zhuàng yáng

ปลุกพลังหยาง

invigorate yang

回阳

huí yáng

ดึงหยางกลับ

return yang

健脾

jiàn pí

เสริมม้าม

fortify the spleen

升阳

shēng yáng

ดึงหยางขึ้น

upbear yang

 

 

xiè

 

Drain

xiè

ขับระบาย

discharge

ขับ

dispel

chú

ขจัด

eliminate*

ขจัด

eliminate*

huà

เปลี่ยนแปร

transform

ขับไล่

expel*

zhú

ขับไล่

expel*

ไล่

repel

qīng

ดับ

clear

liáng

เย็น

cool

xiāo

แก้

disperse

shèn

ซับ

percolate

ขับ, คล่อง

disinhibit

แตกกระจาย

break

pái

ขับไล่, ระบาย

expel*

sàn

กระจาย

dissipate

xià

ตกตะกอน

precipitate

ขจัด, สงบ

quell

tòu

เปิด, บ่ง

outthrust

 

 

举例 Examples:

 

 

 

泄卫透热

xiè wèi tòu rè

ขับระบาย"เว่ย"เปิดร้อน

discharge defense and outthrust heat

祛痰

qū tán

ขับเสมหะ

dispel phlegm

除湿

chú shī

ขจัดชื้น

eliminate dampness

驱虫

qū chóng

ขับพยาธิ์

expel worms

逐水

zhú shuǐ

ขับน้ำ

expel water

辟秽

pì huì

ไล่เสนียด

repel fouless

清热

qīng rè

ดับร้อน

clear heat

凉血

liáng xiě

เย็นเลือด

cool the blood

消食

xiāo shí

ช่วยย่อย

disperse food

渗湿

shèn shī

ซับชื้น

percolate dampness

利水

lì shuǐ

ขับน้ำ

disinhibit dampness

利关节

lì guān jié

เคลื่อนข้อต่อ

disinhibit the joints

利咽

lì yān

คล่องคอ

disinhibit the throat

破血

pò xiě

แตกกระจายเลือด

break blood

排脓

pái nóng

ระบายหนอง

expel pus

散寒

sàn hán

กระจายหนาว

dissipate cold

透热

tòu rè

บ่งร้อน

outthrust heat

透脓

tòu nóng

บ่งหนอง

outthrust pus

 

 

通利、发散

tōng lì 、fā sàn

 

Free, Effuse

xíng

ขับเคลื่อน

move*

yùn

ลำเลียง

move*

คล่อง

disinhibit

huó

กระตุ้น

quicken

xuān

กระจาย

diffuse

แผ่

effuse

jiě

แก้ไข

resolve

shū

ขับไล่

course

ปรับ

rectify

shū

คลาย

soothe

shùn

ปรับให้ปกติ

normalize

jiàng

ดึงลง

downbear

xià

ตกตะกอน,ตก,ลง

precipitate

kuān

หลวม,โล่ง

loosen

kāi

เปิด

open

huō

ชำระ

sweep

 

 

举例 Examples:

 

 

 

行气

xíng qì

ขับชี่

move qi

利湿

lì shī

ขับชื้น

disinhibit dampness

宣肺

xuān fèi

กระจายชี่ของปอด

diffuse the lung

发表

fā biǎo

แผ่"เปี่ยว"ออก

effuse the exterior

解表

jiě biǎo

แก้ไข"เปี่ยว"

resolve the exterior

疏表

shū biǎo

ขับไล่"เปี่ยว"

course the exterior

疏风

shū fēng

ขับไล่ ลม

course wind

疏肝

shū gān

ช่วยตับขับระบาย

course the liver

理气

lǐ qì

ปรับชี่

rectify qi

清热

qīng rè

ตับร้อน

clear heat

舒筋

shū jīn

คลายเอ็น

sooth the sinews

舒肝

shū gān

คลายตับ

soothe the liver

顺气

shùn qì

ปรับชี่ให้ปกติ

normalize qi

降逆

jiàng nì

ดึงชี่ลง ต้านทวน

downbear counterflow

下气

xià qì

ทำให้ชี่ลง

precipitate qi

下燥屎

xià zào shǐ

 

precipitate dry stool

宽胸

kuān xiōng

ทำให้อกโล่ง

loosen the chest

开窍

kāi qiào

เปิดช่องทวาร

open the orifices

豁痰

huō tán

ชำระเสมหะ

sweep phlegm

滑肠

huá cháng

หล่อลื่นลำไส้

lubricate the intestine

 

 

固涩、镇纳

gù sè 、zhèn nà

 

Securing, Settling

มั่นคง

secure

zhǐ

ระงับ, ห้าม

stanch (bleeding) allay (thirst) check (sweating) suppress (cough)

suō

หดตัว

reduce

liǎn

จำกัด

constrain

shè

เก็บ

contain

สมาน

astringe

píng

สงบ

quiet

ān

สงบ

cairn

zhèn

สยบ,ระงับ,แก้

settle

qián

เก็บ

subdue

ดูด รับ

absorb

 

 

举例Examples:

 

 

 

固表

gù biǎo

มั่นคง"เปี่ยว"

secure the exterior

止血

zhǐ xuè

ห้ามเลือด

stanch bleeding

敛肺

liǎn fèi

สมานปอด

constrain the lung

涩肠

sè cháng

สมานลำไส้

astring the intestines

缩尿

suō niào

ลดปัสสาวะ

reduce urine

平肝

píng gān

สงบตับ

calm the liver

安中

ān zhōng

สงบส่วนกลาง

quiet the center

镇惊

zhèn jīng

แก้ตกใจ

settle fright

潜阳

qián yáng

เก็บหยาง

subdue yang

纳气

nà qì

ดูดรับชี่

promote qi absorption

 

แก้ไขล่าสุด ใน วันพฤหัสบดีที่ 11 มีนาคม 2010 เวลา 12:23 น.
 

Login Form